Health Articles

โภชนาการสำหรับผู้สูงอายุ


กลับหน้าหลักบทความ

เมื่ออายุมากขึ้น สภาพร่างกายย่อมเกิดการเปลี่ยนแปลงไปตามวัย โดยผู้สูงอายุจะมีความเสื่อมทางด้านร่างกายเกิดขึ้น ปัญหาทางสุขภาพของผู้สูงอายุที่พบได้ส่วนใหญ่นั้น นอกจากจะพบโรคขาดสารอาหารแล้วยังพบภาวะไขมันในเลือดสูง เบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคข้อต่างๆ หากร่างกายได้รับการดูแลที่ถูกต้อง ย่อมทำให้สภาพร่างกายเสื่อมช้าลง และมีสุขภาพที่ดีขึ้นได้  

ความต้องการพลังงานและสารอาหารในผู้สูงอายุ

พลังงาน อัตราการเผาผลาญพลังงานพื้นฐานของร่างกายในผู้สูงอายุลดลง เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงของสัดส่วนร่างกายและกล้ามเนื้อ ทั้งยังมีการทำกิจกรรมที่ลดลง ขาดความกระฉับกระเฉง จึงทำให้ความต้องการพลังงานในแต่ละวันในผู้สูงอายุลดลง

โปรตีน ปริมาณโปรตีนที่แนะนำต่อวันสำหรับผู้สูงอายุ คือ 1 กรัม ต่อ น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม โดยเน้นโปรตีนที่มีกรดอะมิโนครบถ้วน เช่น เนื้อสัตว์ ไข่ นม และถั่วเมล็ดแห้ง

ไขมัน ผู้สูงอายุต้องการไขมันร้อยละ 20-35 ของพลังงานทั้งหมดที่ควรได้รับต่อวัน ซึ่งกรดไขมันที่แนะนำสำหรับผู้สูงอายุ คือ กรดไขมันชนิดโอเมกา 3 ซึ่งมีอยู่มากในปลาที่มีไขมันสูงและปลาทะเล เช่น ปลาแซลมอน  ปลาทูน่า  ปลาแมคเคอเรล  ปลาซาร์ดีน  ปลาจะละเม็ดขาว  ปลาสำลี  ปลากระพงขาว  ปลาทู  ปลาดุก  ปลาช่อน  ปลาสลิด  โดยกรดไขมันชนิดโอเมกา 3 ช่วยลดระดับโคเลสเตอรอล ช่วยบรรเทาอาการข้ออักเสบ ช่วยเสริมภูมิคุ้มกัน และป้องกันความจำเสื่อม

คาร์โบไฮเดรต ผู้สูงอายุต้องการคาร์โบไฮเดรต ร้อยละ 45 - 65 ของพลังงานที่ร่างกายได้รับต่อวัน แนะนำผู้สูงอายุทานคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน เช่น ข้าวกล้อง ข้าวซ้อมมือ ธัญพืชไม่ขัดสี ขนมปังโฮลวีท เพราะคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน จะถูกย่อยและดูดซึมสารอาหารไปใช้ได้ช้ากว่าแป้งขัดขาว จึงทำให้ร่างกายได้รับพลังงานอย่างต่อเนื่องและยาวนาน ส่งผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดคงที่ ทำให้ไม่หิวบ่อย นอกจากนี้ในแป้งไม่ขัดขาวยังมีคุณค่าทางโภชนาการอย่างอื่นอีกเช่น มีวิตามิน แร่ธาตุ รวมถึงเส้นใยอาหารที่ช่วยทำให้ระบบขับถ่ายทำงานดีขึ้น

แร่ธาตุและวิตามิน ผู้สูงอายุมีความต้องการวิตามินบางชนิดที่สูงขึ้น เช่น วิตามินดี (พบได้ในน้ำมันตับปลา ปลาซาร์ดีน ปลาแซลมอน ปลาทูน่า นม และผลิตภัณฑ์จากนม ) วิตามินบี6 (พบได้ใน จมูกข้าวสาลี รำข้าว ข้าวโอ๊ต ข้าวกล้อง ถั่วเหลือง ถั่วลิสง วอลนัต กะหล่ำปลี แคนตาลูป ไข่ ตับ ปลา) และวิตามินบี12 (พบได้ใน เนื้อสัตว์ ปลา ไข่ นมและผลิตภัณฑ์จากนม) และแร่ธาตุที่ผู้สูงอายุต้องการมากที่สุดคือ แคลเซียม ( พบได้ใน นมและผลิตภัณฑ์จากนม ปลาซาร์ดีน ปลาเล็กปลาน้อย เช่น ปลารากกล้วย ปลาซิว เป็นต้น และยังพบได้ในผักใบเขียว เช่น ตำลึง คะน้า เป็นต้น  )              

ใยอาหาร แนะนำให้ผู้สูงอายุบริโภคใยอาหาร 25 กรัมต่อวัน ใยอาหารพบมากในผักและผลไม้ การบริโภคอาหารที่มีใยอาหารจะช่วยให้ระบบขับถ่ายดีขึ้น ลดอาการท้องผูก ลดความเสี่ยงต่อการเป็นริดสีดวงทวาร 

น้ำ ผู้สูงอายุควรดื่มน้ำประมาณวันละ 6 - 8 แก้ว เป็นประจำทุกวัน เนื่องจากน้ำเป็นส่วนสำคัญในกระบวนการต่างๆของร่างกาย  รวมถึงการรักษาสมดุลและการขับของเสียของร่างกาย